• Bart van der Wolf (Zeist), Casper Rijnders (Smal Bunnik), Egon Kastelijn(Smal Zeist), Bob Jansen Wijkvereniging en Erik Groot (Bunnik)

    Kuun Jenniskens
  • De binnenkant van het meetstattion dat SMAL Zeist heeft ontwikkeld

    Kuun Jenniskens
  • Casper Rijnders met de gateway die hij maakte voor SMAL Bunnik. Hij heeft ook al een meetstation in zijn tuin hangen

    Kuun Jenniskens
  • De gateway in leeg bakje pecan karamel ijs

    Kuun Jenniskens

Zelf luchtkwaliteit meten

BUNNIK Samen Meten Aan de Leefomgeving - kort gezegd SMAL Bunnik - is een nieuwe werkgroep van wijkvereniging Kromme Rijn. Een enthousiast nieuw bewonersinitiatief dat échte data wil verzamelen over lucht en geluid. Het zelfbouwproject maakt gebruik van 'Internet of Things'

Kuun Jenniskens

Bob Jansen legt, als bestuurslid van de wijkvereniging, uit hoe het allemaal begon: ,,Wij hebben 600 leden en krijgen vaak zorgen van bewoners te horen over de luchtkwaliteit vanwege de A27, de A12 en de Limesbaan. Mensen melden ook overlast van geluid. We weten dat er bij de Loswal ooit is gemeten en daar bleek de luchtkwaliteit net zo slecht als in Parijs en Milaan."

Daarom is een werkgroep Lucht en Geluid opgericht, waar Erik Groot en Casper Rijnders zich voor hebben aangemeld. Erik Groot: ,,Officiële informatie werkt niet met metingen, maar met berekeningen door computermodellen. Daarom weet je niet hoe het echt zit. We zijn om ons heen gaan kijken en kwamen toen uit bij Bart van der Wolf en Egon Kastelijn van SMAL Zeist." Egon Kastelijn: ,,Bij die modellen mis je de lokale situatie, bijvoorbeeld of er iemand met hout stookt in de omgeving, of er een buslijn loopt - ook een stofwolk zie je niet."

SMAL Zeist is een zelfbouwproject: ,,Onze bedoeling is om met goedkope sensoren zo goed mogelijk de luchtkwaliteit te meten. We hebben zelf een kastje met sensoren ontwikkeld. De gemeente Zeist geeft ons een financiële bijdrage, ook bij de provincie is er geld."

In een luchtpijpje van de Hornbach zit de techniek verstopt; sensoren voor fijn stof, temperatuur, luchtdruk en luchtvochtigheid. Er zit een ventilator in die voor een constante luchtstroom zorgt. Bart: ,,We meten ook vocht en temperatuur omdat die de meting beïnvloeden." De data worden verstuurd via 'the Internet of Things' - een gratis mondiaal netwerk waarbij 'gateways' onderling met elkaar communiceren.

Casper Rijnders van SMAL Bunnik bouwde zelf een 'gateway'. Hij staat op tafel in een ijsbakje van de AH: ,,Het is een antenne van 20 centimeter met een bereik van wel 14 kilometer. Hij maakt gebruik van het open netwerk LORA WAN. Met een fluittoontje worden elke minuut versleutelde pakketjes informatie verstuurd, die ik niet kan lezen. Zo gaan de data uit het meetstation in mijn tuin naar SMAL Zeist." Egon: ,,Alleen wij kunnen de pakketjes openen. We zetten de informatie online, zodat iedereen het kan gebruiken. Wij leveren geen conclusies, alleen data."

Erik Groot: ,,Het gaat hier echt om 'citizen science'. We hebben een vliegende start gekregen omdat Zeist ons een station in bruikleen geeft en Casper een gateway bouwde. Helaas horen we net dat de gemeente niet wil bijdragen. Voor 2019 en 2020 zouden we graag 6000 euro van de gemeente krijgen - de provincie betaalt dan de andere 6000 euro. Voor onze wijk willen we graag vijf meetstations bouwen en twee gateways."

Inwoners die interesse hebben in dit initiatief kunnen mailen met smal.bunnik@gmail.com.